ఈరోజు చంద్రుడిలో ప్రత్యేకత ఏమిటి? ఒక్కసారి ఆకాశం వైపు చూడండి.. మిస్ అయితే మళ్లీ 29 రోజుల తర్వాతే!
న్యూఢిల్లీ, జూన్ 18: ప్రతిరోజూ చంద్రుడు ఆకాశంలో కనిపిస్తాడు. కానీ ప్రతి రోజు ఒకేలా కనిపించడు. కొన్నిసార్లు పౌర్ణమిలా గుండ్రంగా, మరికొన్నిసార్లు అర్ధచంద్రుడిలా, ఇంకొన్ని రోజులు చిన్న వెండి గీతలా కనిపిస్తాడు. ఈ మార్పులన్నీ చంద్రుడి దశల్లో భాగమే. అయితే ఈరోజు (జూన్ 18) చంద్రుడు "వాక్సింగ్ క్రెసెంట్ (Waxing Crescent)" దశలో ఉండటం ప్రత్యేకతను సంతరించుకుంది.
ఈరోజు చంద్రుడి ఉపరితలంలో కేవలం 23 శాతం మాత్రమే సూర్యకాంతితో ప్రకాశిస్తోంది. అమావాస్య తర్వాత మళ్లీ జన్మించినట్లు కనిపించే ఈ సన్నని చంద్రకళను ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలు అత్యంత అందమైన దశల్లో ఒకటిగా పేర్కొంటారు. అందుకే ప్రపంచవ్యాప్తంగా "Moon Phase Today", "Waxing Crescent Moon" వంటి పదాలు గూగుల్లో ట్రెండ్ అవుతున్నాయి.
ఈరోజు చంద్రుడిలో ప్రత్యేకత ఏమిటి?
చంద్రుడు ప్రతి 29.5 రోజులకు ఒకసారి భూమి చుట్టూ తన ప్రయాణాన్ని పూర్తి చేస్తాడు. ఈ ప్రయాణంలో ఎనిమిది దశలను దాటుతాడు. వాటిలో అమావాస్య తర్వాత వచ్చే మొదటి అందమైన దశే వాక్సింగ్ క్రెసెంట్.
ఈరోజు చంద్రుడు పూర్తిగా వెలిగిపోకుండా, చీకటి మరియు వెలుగు మధ్య అద్భుతమైన సమతుల్యతతో కనిపిస్తాడు. ఇదే కారణంగా ఖగోళ ఫోటోగ్రాఫర్లు, టెలిస్కోప్ ప్రేమికులు, ప్రకృతి అభిమానులు ఈ దశను ఎంతో ఇష్టపడతారు.
ఎందుకు ఈరోజే చంద్రుడిని చూడాలి?
ఈరోజు చంద్రుడిని చూడటానికి మూడు ప్రధాన కారణాలు ఉన్నాయి.
మొదటిది, సన్నని చంద్రకళ చాలా అందంగా కనిపిస్తుంది. సూర్యాస్తమయం తర్వాత పశ్చిమ ఆకాశంలో వెండి కత్తిలా మెరిసిపోతుంది.
రెండోది, చంద్రుని వెలుగు తక్కువగా ఉండటం వల్ల ఉపరితలంపై ఉన్న గుంతలు (Craters), పర్వతాలు, లోయల అంచులు మరింత స్పష్టంగా కనిపిస్తాయి. టెలిస్కోప్ ద్వారా చూస్తే ఈ దృశ్యం మరింత అద్భుతంగా ఉంటుంది.
మూడోది, చంద్రుడి కుడి వైపున ప్రతి రోజూ కొద్దికొద్దిగా వెలుగు పెరుగుతున్న దశను ప్రత్యక్షంగా గమనించే అవకాశం లభిస్తుంది. ఇది ఖగోళ శాస్త్రాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి మంచి సమయం.
ఈరోజు చంద్రునిలో ఆకర్షణ ఏమిటి?
ఈరోజు చంద్రుడి ఆకర్షణ అంతా వెలుగు-చీకటి మధ్య ఏర్పడే సరిహద్దు (Terminator Line) వద్దే ఉంటుంది.
ఈ ప్రాంతంలోనే చంద్రుడి గుంతలు, పర్వతాలు పొడవాటి నీడలతో కనిపిస్తాయి. అందుకే ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలు ఈ దశలో చంద్రుడిని పరిశీలించమని సూచిస్తుంటారు.
ఈ రాత్రి Mare Crisium, Mare Fecunditatis వంటి చంద్రుని మైదాన ప్రాంతాలను కంటితో కూడా గుర్తించే అవకాశం ఉంది. చిన్న టెలిస్కోప్ లేదా బైనాక్యులర్ ఉంటే Endymion Crater వంటి గుంతలను కూడా పరిశీలించవచ్చు.
ప్రశ్నలు – సమాధానాలు
❓ ఈరోజు చంద్రుడు ఏ దశలో ఉన్నాడు?
జవాబు: ఈరోజు చంద్రుడు వాక్సింగ్ క్రెసెంట్ (Waxing Crescent) దశలో ఉన్నాడు.
❓ చంద్రుడిలో ఎంత శాతం భాగం కనిపిస్తుంది?
జవాబు: సుమారు 23 శాతం భాగం మాత్రమే సూర్యకాంతితో ప్రకాశిస్తోంది.
❓ చంద్రుడిని చూడటానికి ఉత్తమ సమయం ఏది?
జవాబు: సూర్యాస్తమయం అయిన 30 నుంచి 60 నిమిషాల తర్వాత చూడటం ఉత్తమం. అప్పటికి చంద్రుడు పశ్చిమ దిశలో స్పష్టంగా కనిపిస్తాడు.
❓ ఏ దిశలో చూడాలి?
జవాబు: సూర్యుడు అస్తమించిన తర్వాత పశ్చిమ ఆకాశం వైపు చూడాలి.
❓ కంటితోనే చూడవచ్చా?
జవాబు: అవును. ఈరోజు చంద్రకళను కంటితోనే సులభంగా చూడవచ్చు. అయితే బైనాక్యులర్ లేదా చిన్న టెలిస్కోప్ ఉంటే మరింత అద్భుతంగా కనిపిస్తుంది.
❓ మొబైల్తో ఫోటో తీయవచ్చా?
జవాబు: అవును. నైట్ మోడ్ ఉన్న స్మార్ట్ఫోన్తో చంద్రకళను చిత్రీకరించవచ్చు. జూమ్ లెన్స్ ఉంటే ఇంకా స్పష్టమైన ఫొటోలు వస్తాయి.
❓ నగరంలోనూ కనిపిస్తుందా?
జవాబు: కనిపిస్తుంది. అయితే గ్రామీణ ప్రాంతాలు లేదా కాంతి కాలుష్యం తక్కువగా ఉండే ప్రాంతాల్లో చంద్రుడు మరింత స్పష్టంగా కనిపిస్తాడు.
❓ తదుపరి పౌర్ణమి ఎప్పుడు?
జవాబు: ఈ నెల జూన్ 29న పౌర్ణమి వస్తుంది. అప్పటి వరకు చంద్రుడి వెలుగు ప్రతిరోజూ పెరుగుతూ ఉంటుంది.
ఈరోజు చంద్రుడు అమావాస్య తర్వాత మొదటిసారి అందమైన చంద్రకళ రూపంలో కనిపించడం, చంద్రుడి వెలుగు కేవలం 23 శాతం మాత్రమే ఉండటం, ఖగోళ పరిశీలనకు ఇది అనువైన రోజు కావడం వల్ల ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఈ అంశంపై ఆసక్తి పెరిగింది. నాసా సహా పలు ఖగోళ సంస్థలు ఈరోజు చంద్రుడిని పరిశీలించాలని సూచించడంతో గూగుల్లో "Today's Moon Phase" భారీగా సెర్చ్ అవుతోంది.
కాబట్టి ఈరోజు సాయంత్రం కొన్ని నిమిషాలు ఆకాశం వైపు చూడండి. వెండి గీతలా మెరిసే చంద్రకళ మీ కళ్లకు కనిపిస్తుంది. ఈ అందమైన దశను మిస్ అయితే, ఇలాంటి దృశ్యాన్ని మళ్లీ చూడాలంటే మరో చంద్ర చక్రం పూర్తయ్యే వరకు వేచి చూడాల్సి ఉంటుంది.